Vizeyi kimin alacağını mevzuat değil tur sözleşmesi belirler. Örnek sözleşmelerdeki farkları, ret ve gecikme riskini ve izlenecek adımları özetledik.
Vizeli turda vizeyi kim ayarlar sorusunun tek bir cevabı yok: mevzuat bunu belirlemez, tur şirketinin sözleşmesi belirler. İncelediğimiz altı sözleşmeden üçü vizeyi açıkça yolcuya bırakır; diğerleri ücretli danışmanlık, takip ya da başka bir acentaya yönlendirme öngörür. Turu satın almadan önce sözleşmenin vize maddesini okuyun.
Kısaca
- Mevzuat vizeyi kimin alacağını belirlemez; sorumluluğu tur şirketinin sözleşmesi belirler.
- Altı örnek sözleşmeden üçü vizeyi açıkça yolcuya bırakır; diğerleri danışmanlık, takip ya da aracı acenta öngörür.
- Belge teslim süreleri örnek sözleşmelerde 1 ile 3 ay arasında değişiyor.
- Ret ve gecikmede acenta sorumluluğu sözleşmeye bağlıdır; iade maddesini ödemeden önce okuyun.
Kuralın özü: Mevzuat vizeyi kimin alacağını söylemez
Paket Tur Sözleşmeleri Yönetmeliği, vizeyi kimin ayarlayacağını belirlemez. Yönetmeliğin organizatöre yüklediği görev başkadır: organizatör, paket turun özelliklerine uygun pasaport, vize, yaş ve sağlık şartlarına ilişkin bilgiyi vermek zorundadır. Yani acenta vizeyi almak zorunda değildir ama hangi belgelerin gerektiğini size söylemek zorundadır.
Vizeyi veren taraf da acenta değildir. Vize, bir devletin dış temsilciliğinden veya sınır makamlarından alınır; kararı ilgili ülkenin konsolosluğu verir. Tur şirketi en fazla başvuru sürecinde yardım eder.
Resmî kaynaklarda bu iş bölümünü belirleyen tek bir kural bulunmuyor. Bu yüzden sorumluluk her tur şirketinin kendi sözleşmesinde yazar. Aynı ülkeye giden iki ayrı turda vize yükü farklı tarafta olabilir.
Pratik sonuç: sorumluluğu varsayımla değil, imzalayacağınız sözleşmenin vize maddesiyle öğrenin. «Vize konusunda yardımcı oluruz» gibi genel ifadeler, vizeyi acentanın alacağı anlamına gelmez.
Tur şirketlerine göre sözleşme farkları
İncelediğimiz altı sözleşme örneği aynı sonuca varmıyor. Üçü vize işlemini açıkça tüketiciye bırakıyor; diğer üçü ise vize hizmetini danışmanlık, takip ya da başka bir acenta üzerinden tarif ediyor. Ortak nokta, ücretli hizmetin çoğunlukla belgelerin süresinde ve eksiksiz teslimine bağlanmasıdır.
- Kappa Turizm: Vize işlemleri tüketiciye aittir; vizeyi bizzat tüketici temin eder. Belgeler turdan 2 ay önce eksiksiz teslim edilirse acenta ücret karşılığında vize danışmanlığı verebilir.
- Gezerekogrenen: Vize ve pasaport işlemleri tüketiciye aittir. Belgeler turdan en az 3 ay önce eksiksiz teslim edilirse acenta ücret karşılığında vize işlemlerini takip edebilir.
- Loresima Travel: Vize ve pasaport işlemleri tüketiciye aittir. Belgeler turdan 1 ay önce eksiksiz teslim edilirse acenta ücret karşılığında takip edebilir.
- Doğuş Turizm: Belgeler turdan 2 ay önce eksiksiz teslim edilirse acenta ücret karşılığında vize danışmanlığı verir.
- Jestur: Gezinin başlamasından 1 ay önceye kadar belgeler eksiksiz teslim edilirse acenta ücret karşılığında vize işlemlerini takip edebilir.
- Ejder Turizm: Vize takibini acentadan talep ederseniz hizmet, acentanın çalıştığı yetkili acente tarafından verilir.
Bu liste örnektir, tüm şirketleri kapsamaz. Belge teslim süreleri 1 ay ile 3 ay arasında değiştiği için şüphede en erken tarihi esas alın. Gideceğiniz turun sözleşmesi bunlardan farklı olabilir; güncel metni şirketten isteyin.
Vize çıkmazsa veya geç çıkarsa kim sorumlu?
Vize kararı acentanın elinde değildir ve bazı sözleşmeler bunu açıkça yazar. Doğuş Turizm sözleşmesine göre vize alınamamasından veya tur tarihine yetiştirilememesinden acenta sorumlu değildir. Ejder Turizm de vize verilmemesi durumunda sorumluluğunun olmadığını belirtir. Diğer şirketlerde bu konudaki hükmü sözleşmeden kendiniz okumalısınız.
Burada iki ayrı risk var. Birincisi ret: konsolosluk başvuruyu reddedebilir. İkincisi gecikme: işlem tur tarihine yetişmeyebilir. İkisinde de ödediğiniz tur bedelinin akıbeti sözleşmedeki iptal ve iade maddelerine bağlıdır. Bu maddeyi vize maddesiyle birlikte okuyun.
Ret gelirse sonraki adımlar için Vize Reddi Sonrası Ne Yapılır? İtiraz ve Yeni Başvuru yazısına bakın. Ret riskini yüksek görüyorsanız ödeme yapmadan önce iade koşullarını acentaya yazılı sorun.
Vizeyi konsolosluk verdiği için acentanın bunu garanti etmesi beklenemez. Sözleşmede vize garantisi yazmıyorsa sözlü vaatlere dayanmayın; ödeme ve iptal kararınızı yazılı koşullara göre verin.
İstisnalar ve sık yapılan hatalar
TÜRSAB desteği yolcuya açık değil
TÜRSAB'ın vize başvuru destek hizmeti yalnızca seyahat acentalarının temsil ve ilzama yetkili sahip ve ortakları içindir. Yolcular bu hizmetten yararlanamaz. Sorun yaşayan yolcunun muhatabı acenta ve konsolosluktur.
Aracı acente durumu
Bazı sözleşmelerde vize hizmetini turu satan acenta değil, onun çalıştığı başka bir yetkili acente verir; Ejder Turizm örneğinde olduğu gibi. Bu durumda kiminle muhatap olduğunuzu ve ücreti kime ödediğinizi baştan netleştirin.
Sık yapılan hatalar
- «Vize dahil» ifadesini yanlış okumak. Dahil olan şeyin vize ücreti mi, danışmanlık mı, yoksa yalnızca bilgilendirme mi olduğunu sorun.
- Belgeleri son haftaya bırakmak. Örnek sözleşmelerde istenen teslim süreleri 1 ila 3 ay arasında değişiyor.
- Eksik belge vermek. İncelediğimiz sözleşmelerde ücretli hizmet, belgelerin eksiksiz teslimine bağlanıyor.
- Pasaportu kontrol etmemek. Geçerlilik süresi ve boş sayfa şartı için tur programındaki vize notuna ve ilgili konsolosluğa bakın.
- Vize gerekliliğini varsaymak. Ülkenin güncel şartını turu almadan önce öğrenin.
Adım adım: Vizeli turda ne yapmalısınız?
- Turu seçerken vize notunu okuyun. Yurt dışı turları sayfasında tur programını açın ve vize, pasaport ile diğer şartlara ilişkin bilgiyi bulun. Organizatör bu bilgiyi vermek zorundadır.
- Sözleşmenin vize maddesini bulun. Vizeyi kimin alacağı, belgelerin son teslim tarihi ve danışmanlığın ücretli olup olmadığı burada yazar.
- Danışmanlık isteyip istemediğinize karar verin. İsterseniz kapsamını ve ücretini yazılı alın. Hizmeti hangi acentanın vereceğini sorun.
- Belge listesini çıkarın. Acentadan ya da konsolosluktan gelen listeyi esas alın, eksik kalemleri takvime yazın.
- Belgeleri erken ve eksiksiz teslim edin. Sözleşmedeki en erken süreyi hedef alın. Teslim ettiğinize dair yazılı not isteyin.
- Başvuruyu ve randevuyu takip edin. Başvuruyu siz yapsanız da acenta yapsa da sürecin durumunu düzenli sorun.
- Sonucu kontrol edin. Vizenin ad, soyad, tarih ve giriş sayısı bilgilerini pasaportunuzla karşılaştırın.
- Ret ya da gecikmede iade maddesine dönün. Sözleşmedeki iptal koşullarını ve süreleri hemen kontrol edin.
Yola çıkmadan önce kontrol listesi
Sözleşmeyi imzalamadan ve ödemeyi yapmadan önce, Yurt dışı turları içinden seçtiğiniz turun programını ve sözleşmesini yanınıza alıp şunları netleştirin:
- Vize işlemini kim yürütüyor: siz mi, acenta mı, acentanın çalıştığı başka bir acente mi?
- Belgelerin son teslim tarihi sözleşmede yazılı mı?
- Danışmanlık veya takip hizmeti ücretli mi, ücret neleri kapsıyor?
- Vize reddi ya da gecikmesinde iade ve iptal koşulları nedir?
- Tur programında pasaport, vize, yaş ve sağlık şartları açıkça belirtilmiş mi?
- Pasaportunuz ülkenin istediği geçerlilik koşullarını taşıyor mu?
- Belgelerin kopyalarını ve teslim notunu sakladınız mı?
- Vize çıktıktan sonra bilgiler pasaportla birebir uyuyor mu?
Bu sorulardan birinin cevabı sözleşmede yoksa, imzadan önce acentadan yazılı cevap isteyin. Sözlü açıklamalar, sorun çıktığında elinizde belge olmadığı anlamına gelir.
Sık sorulan sorular
Vizeli turda vizeyi acenta mı alır?
Her zaman değil. Mevzuat bunu belirlemez; sorumluluk tur şirketinin sözleşmesine göre değişir. İncelediğimiz altı sözleşmeden üçü vizeyi açıkça tüketiciye bırakır, diğerleri ücretli danışmanlık, takip ya da başka bir acenta üzerinden hizmet tarif eder.
Tur fiyatına vize dahil midir?
Bu, turdan tura değişir ve tur programı ile sözleşmede yazar. Dahil olan şeyin vize harcı mı, danışmanlık hizmeti mi olduğunu ayrıca sorun. Net değilse yazılı açıklama isteyin.
Vize reddedilirse acenta sorumlu olur mu?
Doğuş Turizm ve Ejder Turizm sözleşmeleri vize verilmemesinde acentanın sorumluluğu olmadığını belirtir. Tur bedelinin ne olacağı ise sözleşmedeki iptal ve iade maddelerine bağlıdır. Diğer şirketler için sözleşmenizi okuyun ve ödeme yapmadan önce bu maddeyi netleştirin.
Vize belgelerini acentaya ne zaman teslim etmeliyim?
İncelediğimiz sözleşmelerde süre turdan 1 ay ile 3 ay önce arasında değişiyor. Şirketin süresi için sözleşmenize bakın; belirsizse en erken süreyi esas alın. Belgelerin eksiksiz olması da şart koşulur.
Vizeyi kendim almak istersem tur şirketi engel olur mu?
İncelediğimiz sözleşmelerde bunu engelleyen bir hüküm aktarmadık; Kappa Turizm, Gezerekogrenen ve Loresima Travel sözleşmelerinde vize işlemleri zaten tüketiciye aittir. Diğer şirketlerde ücretli danışmanlık ya da takip hizmeti isteğe bağlı sunulur. Yine de kendi turunuzun sözleşmesini kontrol edin ve tur şirketine yazılı sorun. Vize başvurusu ilgili ülkenin temsilciliğine yapılır.
Vize için TÜRSAB'a başvurabilir miyim?
Hayır. TÜRSAB'ın vize başvuru destek hizmeti yalnızca seyahat acentalarının temsil ve ilzama yetkili sahip ve ortakları içindir. Yolcular bu hizmetten yararlanamaz.
İlgili sayfalar
- Vize Reddi Sonrası Ne Yapılır? İtiraz ve Yeni Başvuru
- Uluslararası Ehliyet Nasıl Alınır? Başvuru ve Belgeler
Kaynaklar
- Paket Tur Sözleşmeleri Yönetmeliği - Teftiş Kurulu — teftis.ktb.gov.tr
- VİZE HİZMETLERİ EĞİTİMİ — tursab.org.tr
- Vize — sss.tursab.org.tr
- YURTİÇİ VE YURTDIŞI PAKET TUR SÖZLEŞMESİ 1. Sözleşmenin Tarafları — kappatur.com
- Hizmet Sözleşmesi - Doğuş Turizm — dogustur.com.tr
- Paket Tur Sözleşmesi — gezerekogrenen.com
- Jestur sözleşmesi — jestur.com.tr
- Loresima Travel sözleşmesi — loresimatravel.com.tr
- Ejder Turizm sözleşmesi — ejderturizm.com.tr
- Vize süreci genel çerçevesi — vizemerkezi.com
My Travel Ekibi
Seyahat Editörü
My Travel ekibi olarak seyahat, vize ve turizm alanındaki güncel bilgileri ve rehberleri hazırlıyoruz.



